
de Volkskrant
24 juli 2018 dinsdag
Section: V Opening; Blz. 11
 TOMAS VAN DIJK
Highlight: Berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden. Vandaag: 'Op dagen dat het Engelse voetbalteam een WK-wedstrijd verliest neemt het huiselijk geweld in Engeland met 38 procent toe.'
Van wie komt die claim?
Een lijkbleke vrouw met een kruis van bloed op haar gezicht. Je hebt weinig verbeeldingskracht nodig om daar de Engelse vlag in te herkennen. 'If England gets beaten, so will she', staat bij deze foto op de campagneposter van het Engelse National Centre for Domestic Violence (NCDV). Vrij vertaald meldt het affiche: als Engeland op het voetbalveld een pak rammel krijgt, neemt het geweld in huiselijke sfeer toe. Verliest het land, dan stijgt het geweld met 38 procent. Het cijfer duikt in talloze media op, waaronder de Britse krant The Independent, het Franse Libération en zender CNN.
Klopt het?
Het cijfer komt oorspronkelijk uit een studie van Lancaster University uit 2013. Daarin staat ook dat het huiselijk geweld met 26 procent toeneemt als het Engelse team een wedstrijd wint of gelijkspeelt. Het zou kunnen dat bij verlies een gevaarlijke cocktail ontstaat van alcoholconsumptie, opwinding (testosteron) en frustratie, speculeren de auteurs. 

De onderzoekers lieten statistiek los op meldingen van huiselijk geweld die de politie van het Engelse graafschap Lancashire dagelijks binnenkreeg tijdens de wereldbekers van 2002, 2006 en 2010. 'Het onderzoek zit degelijk in elkaar', zegt statisticus Casper Albers van de Rijksuniversiteit Groningen. 'Hoewel het om een kleine steekproef gaat, zien de cijfers er robuust uit.' 

Statisticus Brian Francis van Lancaster University, een van de auteurs van de studie, laat per telefoon weten het onderzoek te willen uitbreiden en ook data van de WK's van 2014 en 2018 te willen analyseren. 

We nemen alvast een schot voor de boeg en vragen de meldingen op van huiselijke geweldsincidenten - domestic crime - bij de politie van Lancashire van 2018. Wat gelijk opvalt, is dat er vorige week woensdag (11 juli), de dag dat Engeland werd uitgeschakeld door Kroatië, relatief weinig meldingen binnenkwamen. Zestien 'slechts'. Acht minder dan de dag ervoor, toen het land niet speelde. Maar goed, dit kan toeval zijn. Albers voegt de data van 2018 toe aan die van 2002, 2006 en 2010. En - belangrijk - hij voegt er ook de gemiddelde temperatuur in Lancashire aan toe, van dag tot dag tijdens de WK's. Dit hadden de Engelse onderzoekers niet gedaan, terwijl bekend is dat met de temperatuur het temperament en de alcoholconsumptie stijgen. 

Na deze nieuwe analyse blijken de cijfers iets anders. Voetbalwedstrijden gaan gepaard met een geweldstoename van 18,6 procent als het land wint of gelijk speelt en 21,3 procent als het verliest.
Eindoordeel
Verliezen, winnen, gelijkspelen, het maakt weinig uit. Althans in Lancashire. De klappen zijn er nauwelijks minder om. Maar het geweld is in 2018 over de hele linie iets gedaald. Hoe dat komt blijft gissen. Toeval? Of misschien heeft de campagne tegen huiselijk geweld een beetje geholpen.



